musiqichi.az
Küçə, həvəskar və professional musiqiçilərin elan yerləşdirdiyi, canlı musiqi axtaran restoranların onları tapıb birbaşa əlaqə saxladığı platforma.
Stack: Next.js 15 (App Router) · MongoDB (Mongoose) · Tailwind · JWT sessiya (httpOnly cookie)
Vercel-də işə salmaq (kompüterə heç nə quraşdırmadan)
1. MongoDB Atlas (pulsuz baza) — cloud.mongodb.com
- Yeni cluster yaradın → M0 Free
- Database Access → yalnız bu sayt üçün ayrıca istifadəçi yaradın: rol readWrite, yalnız
musiqichi bazasına (Atlas admin deyil); şifrə — Autogenerate Secure Password (uzun, təsadüfi)
- Network Access → Add IP Address → yalnız serverin IP-si (HostKey:
151.243.169.44/32). 0.0.0.0/0 qoymayın — bazaya bütün internetdən qoşulma cəhdi açıq qalır. Vercel-də IP sabit deyil: orada məcburən 0.0.0.0/0 lazımdırsa, güclü şifrə və məhdud istifadəçi şərtdir
- Connect → Drivers → linki kopyalayın,
<password> yerinə şifrəni yazın, .net/-dən sonra musiqichi əlavə edin:
mongodb+srv://ad:[email protected]/musiqichi?retryWrites=true&w=majority
2. GitHub — github.com → New repository → ad: musiqichi-az, Private → uploading an existing file linkinə basın → açılmış qovluğun içindəki bütün fayl və qovluqları sürüşdürüb atın → Commit changes
3. Vercel — vercel.com → Add New → Project → musiqichi-az reposunu Import edin → Environment Variables bölməsinə bunları yazın:
| Ad | Dəyər |
|---|
MONGODB_URI | 1-ci addımdakı link |
JWT_SECRET | istənilən uzun mətn (ən azı 32 simvol) |
OTP_SECRET | başqa uzun mətn |
TEST_MODE | yalnız test üçün true (production-da ayrıca ALLOW_TEST_MODE_IN_PRODUCTION=yes olmadan işləmir) |
ADMIN_PHONES | öz nömrəniz, məs. +994501234567 |
→ Deploy
4. Fayllar üçün Blob — Vercel-də layihə → Storage → Create → Blob → layihəyə qoşun (Connect). Sonra Deployments → sonuncu deploy → ⋯ → Redeploy.
5. Yoxlama — musiqichi-az-xxxx.vercel.app linkini açın. Test rejimində OTP kodu SMS əvəzinə ekranda sarı qutuda görünür, boost ödənişi test səhifəsi ilə təsdiqlənir.
Domen: Vercel → layihə → Settings → Domains → musiqichi.az əlavə edin və göstərilən DNS qeydlərini domen panelinizə yazın.
Real istifadəyə açmazdan əvvəl: SMS provayderini qoşun (SMS_PROVIDER=http, SMS_HTTP_URL, SMS_HTTP_TOKEN), bank ödənişini qoşun, sonra TEST_MODE dəyişənini silib Redeploy edin. Təhlükəsizlik üçün production-da test rejimi TEST_MODE=true olsa belə avtomatik sönülüdür; sayt başlayanda loqda xəbərdarlıq yazılır.
Öz kompüterdə / serverdə (developerlər üçün)
cp .env.example .env # JWT_SECRET, OTP_SECRET dəyişin
npm install
npm run dev # http://localhost:3000 (MongoDB lazımdır)
npm test # rotasiya, OTP, nömrə və reytinq testləri
Öz VPS-də Docker ilə: docker compose up -d --build (fayllar UPLOAD_DIR volume-da saxlanılır).
Funksiyalar
| Funksiya | Harada |
|---|
| Qeydiyyat: ad, soyad, nömrə + SMS OTP | app/qeydiyyat, app/api/auth/*, lib/otp.ts |
| Bioqrafiya: şəkil, doğum tarixi (yaş), şəhər, sənət (kateqoriya + “Digər”), əlavə alətlər, janr, səviyyə, təcrübə, qiymət, tədbir növləri, avadanlıq, uyğun günlər, sosial şəbəkələr | app/panel/ProfileEditor.tsx, lib/profile.ts, lib/catalog.ts |
| Ən yaxşı 1 mahnı + 1 video (fayl və ya YouTube linki) | app/panel/MediaUploader.tsx, app/api/upload, lib/storage.ts |
| Elanın dərci (natamam profil dərc olunmur) | app/api/profile/publish |
| Restoran rəyləri (hesabsız, nömrə OTP ilə təsdiqlənir; 1 nömrə = 1 rəy) | components/ReviewForm.tsx, app/api/reviews/* |
| Reytinq cədvəli + profildə yer (#N) | app/reytinq, lib/rating.ts, lib/queries.ts |
| Boost: 1 gün 2.99 · 7 gün 5.99 · 30 gün 19.99 AZN | app/panel/boost, app/api/boost/checkout, lib/boost.ts |
| Ana səhifədə boost rotasiyası | lib/rotation.ts, lib/boost.ts → getFeaturedIds |
| Nömrəni göstər / WhatsApp (botlardan qorunur, kliklər sayılır) | components/ContactButton.tsx |
WhatsApp ilə nömrə təsdiqi (pulsuz OTP)
SMS əvəzinə istifadəçi saytda göstərilən 6 rəqəmli kodu öz WhatsApp-ından biznes nömrəsinə göndərir. WhatsApp göndərənin nömrəsini özü təsdiqlədiyi üçün SMS lazım olmur.
Axın: nömrə yazılır → /api/auth/wa/start kod və wa.me linki qaytarır → istifadəçi "WhatsApp-da göndər" basır → Meta mesajı /api/whatsapp/webhook-a göndərir → göndərən nömrə + kod uyğun gəlirsə təsdiq olunur → brauzer /api/auth/wa/status-u 2 saniyədən bir yoxlayır və avtomatik davam edir.
Təhlükəsizlik: webhook-un hər sorğusu WHATSAPP_APP_SECRET ilə imza yoxlamasından keçir; WHATSAPP_APP_SECRET yoxdursa webhook heç nə qəbul etmir.
Qurulma (Meta tərəfi):
- developers.facebook.com → Create App → növ: Business → məhsullardan WhatsApp əlavə edin.
- WhatsApp → API Setup → öz biznes nömrənizi əlavə edin (bu nömrə adi WhatsApp tətbiqində işlədilməməlidir).
- WhatsApp → Configuration → Webhook: Callback URL
https://<domen>/api/whatsapp/webhook, Verify token — WHATSAPP_VERIFY_TOKEN-ə yazdığınız söz → Verify and save → messages sahəsinə abunə olun.
- App → Settings → Basic → App Secret-i
WHATSAPP_APP_SECRET-ə yazın.
- Vercel-də
WHATSAPP_NUMBER, WHATSAPP_VERIFY_TOKEN, WHATSAPP_APP_SECRET dəyişənlərini əlavə edib Redeploy edin.
Admin panel (/admin)
İlk admin: saytda adi qeydiyyatdan keçin, sonra nömrənizi .env → ADMIN_PHONES siyahısına yazın və serveri yenidən başladın. Digər adminləri paneldən “Admin et” düyməsi ilə təyin etmək olar. Admin olmayanlar üçün /admin 404 qaytarır.
| Bölmə | Nə edir |
|---|
| İcmal | Qeydiyyat, aktiv elan, aktiv boost, bloklanmış sayı; bu gün / 7 gün / 30 gün gəlir; 15 dəq-dən çox “gözləyir” qalan ödənişlər üçün xəbərdarlıq; son 7 günün ≤2 ulduzlu rəyləri |
| Musiqiçilər | Ad/nömrə ilə axtarış, statusa görə filtr; elanı gizlət, blokla/blokdan çıxar, pulsuz boost ver, boostu ləğv et, admin et, hesabı sil (fayllar və rəylər də silinir, ödənişlər qalır) |
| Rəylər | Hamısı / ≤2 ulduz / gizlədilmiş; gizlət və bərpa et (reytinq dərhal yenidən hesablanır); bir nömrədən 3-dən çox rəy yazılıbsa qırmızı işarə |
| Ödənişlər | Statusa görə filtr; bankda pul çıxıb, amma callback çatmayıbsa — bankın əməliyyat nömrəsi ilə “Əl ilə təsdiqlə” |
| Jurnal | Hər admin əməliyyatı: kim, nə vaxt, kimə, hansı səbəblə |
Bloklama, gizlətmə və silmə səbəbsiz edilmir — səbəb jurnala yazılır. Bloklanmış istifadəçi daxil ola bilmir, açıq sessiyası varsa da heç nəyi dəyişə bilmir.
Boost rotasiyası necə işləyir
- Gün (Bakı vaxtı) 20 dəqiqəlik pəncərələrə bölünür → gündə 72 pəncərə.
- Hər pəncərədə ana səhifənin “Önə çıxanlar” blokunda 8 yer var (
FEATURED_SLOTS).
- Pəncərə açılanda sistem bu gün ən az göstərilən aktiv boost sahiblərini seçir; bərabərlikdə sıra hər pəncərə üçün fərqli hash ilə müəyyən olunur. Seçim bazada saxlanılır, ona görə həmin 20 dəqiqədə bütün ziyarətçilər eyni siyahını görür.
- Nəticədə bütün boost edənlər gün ərzində bərabər sayda (fərq ən çox 1) və fərqli saatlarda önə çıxır. 30 nəfər boost edibsə, hər biri gündə ~19 dəfə göstərilir. Günün ortasında qoşulan dərhal növbəyə düşür.
- Axtarış səhifəsində də boost edənlər yuxarıda (ən çox 6) göstərilir.
- Aktiv boost varkən yeni paket alınsa, müddət mövcud bitmə tarixinin üzərinə əlavə olunur.
Parametrlər: lib/rotation.ts → WINDOW_MINUTES, FEATURED_SLOTS.
Reytinq
Restoranlar 1–5 ulduz verir. Sıralama Bayes ortalaması ilə aparılır (lib/rating.ts): 1 rəyi 5.0 olan musiqiçi 40 rəyi 4.8 olanı keçmir. Cədvələ ən azı 3 rəyi olanlar düşür. Restoranın nömrəsi heç yerdə göstərilmir.
Real istifadəyə keçid (pulsuz)
Admin panelin (/admin) yuxarısındakı “Sayt hazırlığı” bloku nəyin qalmadığını göstərir.
- Nömrə təsdiqi — WhatsApp (yuxarıya bax):
WHATSAPP_NUMBER, WHATSAPP_VERIFY_TOKEN, WHATSAPP_APP_SECRET. Və ya SMS: SMS_PROVIDER=http + lib/sms.ts.
- Test rejimini söndürmək — təsdiq işləyəndən sonra
TEST_MODE dəyişənini silin. Real rejimdə təsdiq qurulmayıbsa sayt kodu ekranda göstərmir, aydın xəta verir.
- Boost ödənişi —
PAYMENT_PROVIDER:
manual (real rejimdə defolt): /odenis/gozle səhifəsi sifariş kodu (MQ-XXXXXX) və WhatsApp düyməsi göstərir; pul gələndə /admin/odenisler → “Əl ilə təsdiqlə”. PAYMENT_WHATSAPP, PAYMENT_INSTRUCTIONS.free: açılış dövrü üçün pulsuz boost (eyni anda 1 aktiv).gateway: bank müqaviləsi olanda lib/payments.ts adapterini tamamlayın. Callback: /api/payments/callback.
- Video — defolt olaraq yalnız YouTube linki (Blob pulsuz limitinə qənaət). Fayl üçün
VIDEO_UPLOADS=true.
- Hüquqi —
/qaydalar, /mexfilik hazırdır; CONTACT_EMAIL istəyə bağlı.
- Domen —
APP_URL=https://musiqichi.az; /sitemap.xml avtomatikdir; domen dəyişəndə public/robots.txt-dəki Sitemap linkini yeniləyin.
Struktur
app/
page.tsx ana səhifə (önə çıxanlar, son elanlar, top 5)
musiqiciler/ axtarış + filtrlər
musiqici/[id]/ profil: mahnı, video, bio, rəylər, əlaqə
reytinq/ reytinq cədvəli
qeydiyyat/ giris/ OTP ilə qeydiyyat və giriş
panel/ profil redaktəsi, media, dərc, boost
odenis/test/ test ödəniş səhifəsi (yalnız dev)
api/ auth, profile, upload, media, reviews, boost, payments, featured
lib/ modellər, OTP, sessiya, rotasiya, ödəniş, reytinq, kataloq
tests/core.test.ts saf məntiq testləri
Avtomatik yeniləmə (serverdə bir dəfə quraşdırılır)
Server hər 5 dəqiqədən bir GitHub-u yoxlayır; main-də yeni commit varsa, özü çəkib saytı yenidən qurur (scripts/auto-deploy.sh).
cd /opt/musiqichi && git pull -q && chmod +x scripts/auto-deploy.sh && (crontab -l 2>/dev/null | grep -v auto-deploy; echo "*/5 * * * * /opt/musiqichi/scripts/auto-deploy.sh >> /var/log/musiqichi-deploy.log 2>&1") | crontab -
Jurnal: tail -20 /var/log/musiqichi-deploy.log. Söndürmək: crontab -l | grep -v auto-deploy | crontab -.
Dillər (AZ / EN / RU)
- Azərbaycanca — əsas dil, prefikssiz ünvanlar (
/aletler). İngiliscə /en/..., rusca /ru/... — eyni səhifələr, middleware.ts rewrite edir.
- Seçilmiş dil
mq_lang cookie-sində yadda qalır; /az/... Azərbaycancaya qaytarır. Admin panel yalnız Azərbaycancadır.
- Mətnlər: serverdə
const t = await getT() (lib/i18n-server.ts), client komponentlərdə const t = useT() (components/I18n.tsx). Açar — Azərbaycanca mətnin özüdür: t("Daxil ol").
- Tərcümələr:
lib/i18n/en.json və lib/i18n/ru.json. Yeni mətn əlavə edəndə hər iki fayla da yazın; tərcümə yoxdursa, Azərbaycanca göstərilir.
- Saytdaxili linklər üçün
import Link from "@/components/I18n" — dil prefiksini özü əlavə edir.
- İstifadəçi mətnləri (bioqrafiya, elan təsviri) və bloq yazıları tərcümə olunmur.
SMTP qurulanda qeydiyyat, şifrə bərpası və restoran rəyləri WhatsApp əvəzinə e-poçt kodu ilə təsdiqlənir (lib/otp-channel.ts). Pulsuz variant — Brevo (gündə 300 məktub):
SMTP_HOST=smtp-relay.brevo.com
SMTP_PORT=587
SMTP_USER=<Brevo SMTP login>
SMTP_PASS=<Brevo SMTP key>
MAIL_FROM=musiqichi.az <[email protected]>
- Server SMTP portlarına çıxa bilmirsə (HostKey 587/465/2525-i bağlayır), əvəzinə
BREVO_API_KEY=<Brevo API key> yazın — məktub HTTPS (443) ilə Brevo API-dən gedir; SMTP_* lazım deyil.
- Brevo-da musiqichi.az domenini təsdiqləyin (Cloudflare DNS-ə DKIM/SPF qeydləri) — məktublar spama düşməsin.
- [email protected] gələn məktubları oxumaq üçün: Cloudflare → Email → Email Routing → info@ → öz Gmail-iniz (pulsuz).
- Kanalı məcburi seçmək:
OTP_CHANNEL=email | whatsapp | sms.
- E-poçtla qeydiyyatda nömrə təsdiqlənmir — admin yoxlamada (WhatsApp-da yazaraq) təsdiqləyir.
